آماج؛ مرجع انتشار مطالب علمی و سلامت، در این گزارش به بررسی یافتههای پژوهشی جدید درباره پیامدهای اجتماعی مصرف داروهای کاهش وزن مانند اوزمپیک و وگووی پرداخته است.
داروهای کاهش وزن مبتنی بر هورمون GLP-1 مانند اوزمپیک (Ozempic) و وگووی (Wegovy) در سالهای اخیر بهعنوان راهکاری تحولآفرین برای کاهش وزن شناخته شدهاند، اما پژوهشی جدید نشان میدهد استفاده از این داروها ممکن است پیامد اجتماعی غیرمنتظرهای داشته باشد.
بر اساس تحقیقات جدید، افرادی که با کمک این داروها وزن کم میکنند، در برخی موارد با قضاوت منفی بیشتری نسبت به افرادی مواجه میشوند که از طریق رژیم غذایی و ورزش وزن کم کردهاند یا حتی کسانی که اصلاً کاهش وزن نداشتهاند.
کاربران داروهای کاهش وزن با قضاوت بیشتری روبهرو میشوند
این مطالعه توسط آماج بر اساس یافتههای پژوهشگران دانشگاه رایس انجام شده و در مجله «International Journal of Obesity» منتشر شده است.
این تحقیق به سرپرستی ارین استندن، استادیار علوم روانشناسی دانشگاه رایس، با همکاری شان فلن، استاد پژوهش خدمات سلامت در کلینیک مایو، و جانت تومیاما، استاد روانشناسی دانشگاه کالیفرنیا لسآنجلس انجام شده است.
در این پژوهش، شرکتکنندگان درباره یک فرد فرضی که شرایط کاهش وزن متفاوتی داشت، نظر دادند. این فرد یا با مصرف داروهای GLP-1 وزن کم کرده بود، یا با رژیم غذایی و ورزش به کاهش وزن رسیده بود، یا اصلاً وزن کم نکرده بود.
نتایج نشان داد شرکتکنندگان، افرادی را که با داروهای GLP-1 وزن کم کرده بودند، منفیتر ارزیابی کردند.
ارین استندن گفت: «ما انتظار داشتیم که شاید نوعی انگ اجتماعی درباره استفاده از داروهای GLP-1 وجود داشته باشد، اما چیزی که ما را شگفتزده کرد، میزان این قضاوت بود.»
تصور «راه آسان» باعث شکلگیری نگاه منفی شده است
پژوهشگران معتقدند بخشی از این قضاوتها به باور عمومی درباره آسان بودن مصرف این داروها بازمیگردد. برخی افراد تصور میکنند استفاده از داروهای کاهش وزن به معنای انتخاب یک مسیر ساده و بدون تلاش است.
استندن در این باره گفت: «این تصور وجود دارد که استفاده از این داروها به معنای انتخاب راه آسان است و به نظر میرسد همین باور بر نحوه قضاوت درباره افراد تأثیر میگذارد.»
این یافتهها نشان میدهد کاهش وزن لزوماً باعث از بین رفتن انگ اجتماعی مرتبط با وزن نمیشود؛ بلکه ممکن است شکل این قضاوتها تغییر کند.
بازگشت وزن پس از قطع دارو نیز با قضاوت همراه است
پژوهشگران همچنین شرایط افرادی را بررسی کردند که پس از قطع مصرف داروهای GLP-1 دوباره وزن اضافه کرده بودند. بسیاری از افراد به دلیل هزینه بالا، محدودیتهای بیمهای یا عوارض جانبی، درمان را متوقف میکنند و بازگشت وزن در این شرایط شایع است.
نتایج نشان داد افرادی که پس از کاهش وزن دوباره وزن اضافه کردهاند، نسبت به کسانی که وزن خود را حفظ کردهاند، با دیدگاه منفیتری مواجه میشوند؛ فرقی نمیکند کاهش وزن اولیه آنها با دارو یا تغییر سبک زندگی انجام شده باشد.
استندن گفت: «انگ اجتماعی زیادی به بازگشت وزن مرتبط است و به نظر نمیرسد این موضوع تا حد زیادی به روش کاهش وزن در ابتدا وابسته باشد.»
تأثیرات منفی انگ وزن بر سلامت افراد
به گفته پژوهشگران، پیامدهای این قضاوتها تنها به مسائل اجتماعی محدود نمیشود. مطالعات پیشین نشان دادهاند انگ مرتبط با وزن میتواند با پیامدهای منفی جسمی و روانی مانند افزایش استرس، دوری از خدمات درمانی و استفاده از روشهای ناسالم مقابلهای همراه باشد.
استندن گفت: «اگر افراد احساس کنند برای تصمیمهایی که درباره سلامت خود میگیرند مورد قضاوت قرار میگیرند، این موضوع میتواند بر رفتار آنها تأثیر بگذارد؛ از جمله اینکه آیا به دنبال دریافت مراقبت پزشکی میروند، آیا درباره شرایط خود با پزشکان صحبت میکنند و چگونه سلامت خود را مدیریت میکنند.»
ضرورت تغییر نگاه جامعه به کاهش وزن و سلامت
با افزایش استفاده از داروهای GLP-1 در جامعه، شناخت ابعاد اجتماعی این درمانها اهمیت بیشتری پیدا کرده است. پژوهشگران تأکید دارند حمایت از افراد برای انتخاب بهترین روش درمانی، بدون ایجاد احساس شرم یا قضاوت، نقش مهمی در سلامت عمومی دارد.
استندن گفت: «فرهنگ قدرتمندی درباره وزن و اینکه بدن سالم چه شکلی باید داشته باشد وجود دارد و این پیامها میتوانند مانع انجام کاری شوند که واقعاً برای افراد مناسب است.»
او افزود: «در نهایت، هیچ نوع انگ مرتبط با بدن یا انتخابهای سلامتی افراد مفید نیست. افراد باید بتوانند تصمیمهایی را که برای آنها مناسب است، بدون ترس از قضاوت دیگران اتخاذ کنند.»
برای دنبال کردن تازهترین اخبار علمی، پزشکی و سلامت، به آماج سر بزنید و گزارشهای جدید را دنبال کنید.
