به گزارش آماج، بررسی تجربه یکماهه حذف شکر افزوده از رژیم غذایی، همراه با نظر متخصصان تغذیه و سلامت روان، نشان میدهد کاهش مصرف این نوع شکر میتواند به بهبود ثبات خلقوخو، افزایش انرژی، تمرکز ذهنی و کیفیت خواب کمک کند. با این حال، کارشناسان تأکید میکنند حذف کامل شکر برای همه افراد ضروری نیست و مهمتر از آن، داشتن یک رژیم غذایی متعادل و شناخت دلایل روانی تمایل به مصرف مواد شیرین است.
در این تجربه، تنها شکرهای افزوده مانند شکر سفید، شیرینیها و عسل از رژیم غذایی حذف شدند، اما مصرف مواد غذایی حاوی قند طبیعی مانند میوه و لبنیات ادامه یافت.
تغییرات تدریجی در خلقوخو و انرژی
در هفته نخست، مهمترین چالش، توجه به برچسب مواد غذایی و شناسایی محصولاتی بود که حاوی شکر افزوده هستند. بسیاری از غذاهای فرآوریشده، حتی برخی محصولات به ظاهر سالم مانند پروتئینبارها، حاوی مقادیر قابل توجهی شکر بودند.
از هفته دوم، تغییراتی در سطح انرژی و وضعیت روحی مشاهده شد. کاهش مصرف خوراکیهای شیرین باعث شد نوسانات شدید قند خون کاهش یابد و در نتیجه احساس خستگی، افت انرژی و تغییرات خلقی نیز کمتر شود.
تمرکز بیشتر و کنترل بهتر احساسات
در هفته سوم، فرد شرکتکننده در این تجربه از افزایش شفافیت ذهنی، کاهش مهمغزی (Brain Fog) و ثبات بیشتر احساسات خبر داد. همچنین با ثبت احساسات روزانه و جایگزین کردن راهکارهایی مانند نوشتن، به جای خوردن خوراکیهای شیرین، توانست ارتباط میان استرس و پرخوری احساسی را بهتر درک کند.
در پایان ماه نیز کاهش میل شدید به مصرف شیرینی، بهبود کیفیت خواب، افزایش احساس کنترل بر انتخابهای غذایی و اعتماد به نفس بیشتر از مهمترین نتایج این تجربه عنوان شد.
چرا شکر میتواند بر سلامت روان اثر بگذارد؟
متخصصان تغذیه میگویند مصرف زیاد شکرهای تصفیهشده باعث افزایش و کاهش ناگهانی قند خون میشود؛ اتفاقی که میتواند با تحریکپذیری، خستگی، کاهش تمرکز و نوسانات خلقی همراه باشد.
به گفته کارشناسان، رژیم غذایی سرشار از شکر در بلندمدت ممکن است با افزایش التهاب و ایجاد اختلال در عملکرد انتقالدهندههای عصبی مانند سروتونین و دوپامین، خطر ابتلا به افسردگی و اضطراب را افزایش دهد.
نتایج برخی مطالعات نیز نشان داده است افرادی که مصرف شکر بیشتری دارند، بیشتر در معرض مشکلات سلامت روان قرار میگیرند، هرچند پژوهشگران تأکید میکنند رابطه میان مصرف شکر و اختلالات روانی پیچیده است و عوامل دیگری مانند استرس و پرخوری احساسی نیز در آن نقش دارند.
همه شکرها یکسان نیستند
کارشناسان تأکید میکنند باید میان شکرهای طبیعی موجود در میوهها و لبنیات با شکرهای افزوده تفاوت قائل شد. قندهای طبیعی همراه با فیبر، ویتامینها و مواد مغذی مصرف میشوند و به دلیل جذب آهستهتر، تأثیر متفاوتی بر بدن دارند.
در مقابل، نوشابهها، شیرینیها، آبنباتها و بسیاری از خوراکیهای فرآوریشده حاوی شکرهای افزوده هستند که میتوانند موجب افزایش سریع قند خون و افت ناگهانی آن شوند.
حذف کامل شکر برای همه توصیه نمیشود
متخصصان هشدار میدهند حذف کامل و ناگهانی شکر ممکن است برای برخی افراد باعث ایجاد استرس، اضطراب یا حتی رفتارهای ناسالم غذایی شود. به همین دلیل، کاهش تدریجی مصرف شکر و رعایت تعادل، راهکار مناسبتری محسوب میشود.
از جمله توصیههای متخصصان میتوان به مطالعه برچسب مواد غذایی، جایگزین کردن نوشیدنیهای بدون شکر، نوشیدن آب کافی، خواب مناسب، مصرف وعدههای غذایی سرشار از پروتئین، فیبر و چربیهای سالم و همچنین شناسایی دلایل احساسی تمایل به مصرف شیرینی اشاره کرد.
پرخوری احساسی را جدی بگیرید
کارشناسان معتقدند اگر تمایل به مصرف مواد شیرین بیشتر ریشه در استرس، اضطراب یا احساسات منفی دارد، حذف شکر بهتنهایی راهحل نخواهد بود. در چنین شرایطی، گفتوگو با رواندرمانگر یا متخصص تغذیه و استفاده از روشهایی مانند نوشتن احساسات، پیادهروی یا صحبت با دوستان میتواند به مدیریت بهتر این رفتار کمک کند.
در پایان، متخصصان تأکید میکنند هدف اصلی نباید حذف کامل شکر، بلکه ایجاد تعادل در رژیم غذایی، مصرف آگاهانه مواد شیرین و توجه همزمان به سلامت جسم و روان باشد.
برای مطالعه تازهترین اخبار حوزه سلامت، تغذیه و سبک زندگی، آماج را دنبال کنید.
