به گزارش آماج، پژوهشگران امنیت سایبری آمازون اعلام کرده‌اند که هکرها چند روز پیش از انتشار عمومی دو آسیب‌پذیری امنیتی در زبان برنامه‌نویسی PHP، تلاش کرده‌اند از این حفره‌ها برای نفوذ به سامانه‌های آسیب‌پذیر استفاده کنند. این رخداد نگرانی‌هایی درباره امنیت میلیون‌ها وب‌سایت و پلتفرم نرم‌افزاری ایجاد کرده است که از PHP استفاده می‌کنند.
این دو آسیب‌پذیری در ۲۱ اکتبر ۲۰۲۶ به‌صورت عمومی اعلام شدند. توسعه‌دهندگان PHP نیز در همان روز به‌روزرسانی‌های امنیتی لازم را منتشر کردند و از کاربران خواستند هرچه سریع‌تر سیستم‌های خود را اصلاح کنند. در همین حال، برخی سازمان‌ها و نهادهای دولتی برای جلوگیری از سوءاستفاده احتمالی، دسترسی به وب‌سایت‌ها و خدمات آنلاین خود را موقتاً متوقف کردند.
هکرها پیش از انتشار عمومی از آسیب‌پذیری‌های PHP خبر داشتند
بر اساس گزارش واحد اطلاعات تهدید آمازون، این شرکت در ۱۷ اکتبر، یعنی چهار روز پیش از افشای عمومی آسیب‌پذیری‌ها، فعالیت مشکوکی را در شبکه‌ای از حسگرهای موسوم به «تله‌عسل» (Honeypot) شناسایی کرد. این حسگرها برای شناسایی و تحلیل رفتار مجرمان سایبری به کار می‌روند.
آمازون در گزارشی که ۲۱ اکتبر منتشر شد، اعلام کرد یک عامل تهدید ناشناس ظاهراً پیش از انتشار جزئیات عمومی، به اطلاعاتی درباره این آسیب‌پذیری‌ها دسترسی پیدا کرده بود. این شرکت بعداً تلاش‌های دیگری برای بهره‌برداری از حفره‌ها را نیز شناسایی کرد.
آمازون پس از افشای عمومی آسیب‌پذیری‌ها گزارش داد که تلاش برای سوءاستفاده از آن‌ها به‌طور گسترده در جریان است؛ بااین‌حال، اطلاعات مشخصی درباره قربانیان احتمالی این حملات ارائه نکرد.
هشدار درباره احتمال نفوذ و ایجاد درهای پشتی
کارشناسان امنیت سایبری هشدار داده‌اند که فاصله زمانی میان انتشار اطلاعات آسیب‌پذیری و نصب وصله‌های امنیتی، دوره‌ای حساس برای سازمان‌ها محسوب می‌شود. مت هال، معاون اطلاعات سایبری و واکنش به حوادث در شرکت NCC Group، گفته است احتمال دارد برخی سامانه‌های آسیب‌پذیر پیش از نصب به‌روزرسانی‌ها مورد نفوذ قرار گرفته باشند.
به گفته او، مهاجمان ممکن است در سامانه‌های آلوده درهای پشتی ایجاد کرده باشند تا پس از برطرف شدن آسیب‌پذیری نیز امکان دسترسی غیرمجاز را حفظ کنند. این موضوع می‌تواند پیامدهای امنیتی جدی برای سازمان‌های affected داشته باشد و ضرورت بررسی سامانه‌ها پس از نصب وصله‌ها را افزایش دهد.
تعطیلی موقت وب‌سایت‌ها و خدمات آنلاین در کشورهای مختلف
گزارش‌ها نشان می‌دهد شماری از شرکت‌ها و سازمان‌ها برای کاهش خطر حمله، دسترسی به برخی خدمات خود را به‌طور موقت محدود کرده‌اند. اپراتور مخابراتی اورنج در ۲۲ اکتبر اعلام کرد که هنگام نصب وصله‌های امنیتی، دسترسی به تعدادی از وب‌سایت‌ها و اپلیکیشن‌هایش را متوقف می‌کند.
در ژاپن نیز چند بانک و شرکت هواپیمایی برخی خدمات آنلاین خود را از دسترس خارج کردند. بانک و بخش‌های امنیتی گروه مالی میزوهـو اقدامات اضطراری برای ارتقای امنیت را آغاز کردند. بانک منطقه‌ای شیزوئوکا نیز وب‌سایت و اپلیکیشن خود را به حالت تعلیق درآورد و شرکت‌های زیرمجموعه گروه مالی میتسوبیشی یو‌اف‌جی بخشی از خدمات اینترنتی خود را متوقف کردند.
در کشورهای دیگری از جمله اتریش، هلند، فنلاند، فرانسه، دانمارک، استرالیا، کانادا، آلمان، بلژیک و بریتانیا نیز برخی سازمان‌ها در ۲۲ اکتبر وب‌سایت‌های خود را موقتاً از دسترس خارج کردند تا اصلاحات امنیتی را اجرا کنند.
در ایالات متحده، دفتر مدیر ملی سایبری با همکاری اداره تحقیقات فدرال (FBI)، آژانس امنیت سایبری و امنیت زیرساخت (CISA)، آژانس امنیت ملی (NSA) و سایر نهادها، هماهنگی اقدامات مقابله با این مشکل را بر عهده گرفت.
بیش از ۲۲.۶ میلیون نمونه در معرض آسیب‌پذیری PHP
شرکت امنیت سایبری Palo Alto Networks اعلام کرده است که بیش از ۲۲.۶ میلیون نمونه در معرض دسترسی، از جمله سرورها، پایگاه‌های داده و اپلیکیشن‌ها، را شناسایی کرده که این آسیب‌پذیری‌ها را در خود دارند. لی کلاریچ، مدیر ارشد محصول و فناوری این شرکت، گستردگی احتمالی این مشکل را بسیار زیاد توصیف کرده است.
PHP یکی از فناوری‌های پرکاربرد در زیرساخت وب است و میلیون‌ها وب‌سایت و سامانه نرم‌افزاری به آن وابسته‌اند. این زبان در سیستم‌های مدیریت محتوا و پلتفرم‌هایی مانند WordPress، Drupal، Joomla و Magento نیز کاربرد دارد. به همین دلیل، وجود یک ضعف امنیتی در PHP می‌تواند طیف گسترده‌ای از خدمات آنلاین را در معرض خطر سرقت اطلاعات، انتشار بدافزار و نفوذ سایبری قرار دهد.
شرکت امنیت سایبری Huntress نیز هشدار داده است که PHP گاهی در لایه‌های زیرین نرم‌افزارها استفاده می‌شود، بدون آنکه کاربران یا حتی مدیران سامانه‌ها به‌طور مستقیم متوجه حضور آن باشند. این موضوع شناسایی تمام سامانه‌های آسیب‌پذیر را دشوارتر می‌کند.
نقش هوش مصنوعی در کشف آسیب‌پذیری‌های PHP
پژوهشگران شرکت Wiz، از زیرمجموعه‌های آلفابت، با کمک چند ابزار هوش مصنوعی این آسیب‌پذیری‌ها را کشف کردند. این شرکت اعلام کرده است که در این پروژه با OpenAI و شرکت امنیت سایبری Calif همکاری داشته است.
برآورد Wiz نشان می‌دهد آسیب‌پذیری مورد بحث ممکن است حدود ۷۰ درصد از اینترنت را تحت تأثیر قرار داده باشد و بیش از یک دهه بدون شناسایی باقی مانده باشد. به گفته این شرکت، ابزارهای هوش مصنوعی به پژوهشگران کمک کردند تا در مدت کوتاهی به شناسایی مشکل و یافتن راهکار اصلاح آن نزدیک شوند.
Wiz در گزارش خود توضیح داده است که ترکیب مدل‌های پیشرفته هوش مصنوعی و ابزارهای مناسب، به یک پژوهشگر امکان داد کاری را طی یک هفته انجام دهد که پیش‌تر ممکن بود به چند ماه تلاش یک تیم متخصص سطح بالا نیاز داشته باشد.
اقدام فوری برای کاهش خطر حملات سایبری
این رخداد بار دیگر اهمیت به‌روزرسانی سریع نرم‌افزارها و شناسایی وابستگی‌های فنی در زیرساخت‌های سازمانی را نشان می‌دهد. سازمان‌هایی که از PHP استفاده می‌کنند، باید نسخه‌های آسیب‌پذیر را اصلاح کنند و در کنار نصب وصله‌های امنیتی، نشانه‌های احتمالی نفوذ قبلی را نیز بررسی کنند.
گزارش منتشرشده درباره تلاش هکرها پیش از افشای عمومی آسیب‌پذیری‌ها، همچنین اهمیت هماهنگی میان پژوهشگران امنیتی، توسعه‌دهندگان نرم‌افزار و نهادهای مسئول را برجسته می‌کند. با توجه به گستردگی استفاده از PHP، رسیدگی سریع به این حفره‌ها برای کاهش خطر حملات و حفاظت از خدمات آنلاین ضروری است.
برای دنبال کردن تازه‌ترین اخبار امنیت سایبری، هوش مصنوعی و فناوری اطلاعات، گزارش‌های آماج را دنبال کنید.
