به نقل از آماج، پروتئین یکی از مواد مغذی ضروری برای حفظ و رشد عضلات، ترمیم بافتها و عملکرد طبیعی سیستم ایمنی است؛ اما مصرف بیش از نیاز بدن، بهویژه در بلندمدت، میتواند پیامدهایی برای سلامت داشته باشد. کارشناسان توصیه میکنند پروتئین در کنار سایر گروههای غذایی و در قالب یک رژیم متعادل مصرف شود.
به گزارش آماج به نقل از منابع حوزه سلامت، افزایش مصرف پروتئین در سالهای اخیر به یکی از روندهای رایج در رژیمهای غذایی تبدیل شده است. با این حال، افزایش بیرویه آن لزوماً به معنای عضلهسازی بیشتر نیست و در برخی افراد میتواند مشکلاتی برای دستگاه گوارش، کلیهها و سلامت عمومی ایجاد کند.
۵ پیامد احتمالی مصرف بیش از حد پروتئین
۱. افزایش احتمال برخی بیماریها
برخی مطالعات، رژیمهای بسیار پرپروتئین را با افزایش خطر بعضی بیماریها از جمله بیماریهای قلبی و عروقی و برخی انواع سرطان مرتبط دانستهاند. البته نوع پروتئین مصرفی، کیفیت رژیم غذایی و سبک زندگی نیز در میزان این خطر نقش دارند و نمیتوان تنها مقدار پروتئین را عامل تعیینکننده دانست.
۲. مشکلات گوارشی و کمبود فیبر
رژیمهای پرپروتئین ممکن است با کاهش مصرف میوهها، سبزیجات و غلات کامل همراه شوند. در چنین شرایطی دریافت فیبر کاهش پیدا میکند و مشکلاتی مانند یبوست، نفخ و اختلال در عملکرد طبیعی روده ممکن است افزایش یابد.
۳. افزایش فشار بر کلیهها
یکی از مهمترین نگرانیها درباره مصرف زیاد پروتئین، افزایش بار کاری کلیههاست. این موضوع بهویژه برای افرادی که به بیماری مزمن کلیه مبتلا هستند اهمیت بیشتری دارد. برخی پژوهشها نیز ارتباط میان دریافت بسیار بالای پروتئین و افزایش خطر مشکلات کلیوی را مطرح کردهاند.
۴. افزایش فشار متابولیکی
دریافت پروتئین بیشتر از نیاز بدن الزاماً باعث افزایش متناسب توده عضلانی نمیشود. پروتئین اضافی میتواند بار متابولیکی بیشتری ایجاد کند و در شرایط خاص، اندامهایی مانند کلیهها و کبد را تحت فشار قرار دهد. همچنین افراد مبتلا به نقرس باید درباره میزان و نوع منابع پروتئینی مصرفی خود احتیاط بیشتری داشته باشند.
۵. احتمال افزایش فشار خون
برخی تحقیقات، مصرف بیش از اندازه پروتئین را با افزایش احتمال فشار خون بالا مرتبط دانستهاند. فشار خون بالا نیز از عوامل خطر مهم برای بیماریهای قلبیعروقی، حمله قلبی و سکته مغزی محسوب میشود.
آیا باید مصرف پروتئین را کاهش داد؟
لزوماً خیر. پروتئین همچنان بخش مهمی از یک رژیم غذایی سالم است و به حفظ و رشد عضلات، افزایش احساس سیری، ترمیم بافتها و عملکرد مناسب سیستم ایمنی کمک میکند. مسئله اصلی زمانی ایجاد میشود که مصرف پروتئین به قیمت حذف سایر مواد مغذی ضروری تمام شود.
تمرکز افراطی بر غذاهای پروتئینی ممکن است باعث شود برخی افراد کربوهیدراتهای سالم، میوهها، سبزیجات و غلات کامل را از رژیم خود حذف کنند یا بیش از اندازه به محصولات پروتئینی فرآوریشده روی بیاورند.
کمبود پروتئین هم میتواند مشکلساز باشد
از سوی دیگر، دریافت ناکافی پروتئین نیز میتواند پیامدهایی مانند کاهش توده عضلانی، ضعف و خستگی، کند شدن روند ترمیم زخمها و تضعیف عملکرد سیستم ایمنی را به دنبال داشته باشد.
بنابراین، هدف اصلی باید حفظ تعادل باشد؛ یعنی دریافت مقدار کافی پروتئین در کنار کربوهیدراتهای سالم، چربیهای مفید، میوهها، سبزیجات و غلات کامل. افرادی که به بیماریهای کلیوی یا سایر بیماریهای مزمن مبتلا هستند نیز بهتر است میزان پروتئین مصرفی خود را با نظر پزشک یا متخصص تغذیه تنظیم کنند.
برای خواندن مطالب بیشتر درباره سلامت، تغذیه و سبک زندگی، به آماج مراجعه کنید.
