به گزارش آماج، ناصرالدین شاه قاجار نه تنها یکی از نخستین چهرههایی است که تصویرش بر صفحه «داگرئوتیپ» در تاریخ عکاسی ایران ثبت شد، بلکه خود نیز پیشگام یادگیری و اجرای هنر عکاسی در ایران به شمار میرود. شاه قاجار با علاقه و پشتکار ویژهای یادگیری فنون عکاسی را دنبال میکرد و از هر فرصتی برای عکاسی یا قرار گرفتن در مقابل دوربین استفاده میکرد.
علاقه به عکاسی و آغاز فعالیتها
ناصرالدین شاه از نخستین برخورد با دوربین عکاسی، که توسط ژول ریشار معلم فرانسوی دارالفنون با دوربین اهدایی ملکه ویکتوریا انجام شد، شیفته این هنر شد. ذوق و علاقه او باعث شد که در ۱۹ سالگی دستور دهد تا از تخت جمشید گزارش تصویری تهیه شود. همچنین آقا رضاخان اقبالالسلطنه، از نزدیکان شاه، آموزش عکاسی را از عکاس فرانسوی فرانسس کارلهیان فراگرفت تا در سفرها همراه شاه باشد و تصاویر لازم را ثبت کند.
موضوعات عکاسی و سلفیهای شاه
سوژههای ناصرالدین شاه برای عکاسی شامل زنان حرمسرا، وقایع روزمره در کاخ سلطنتی، پرتره نزدیکان و درباریان، اردوکشیها، ییلاقها، سفرها، مراسم سلام، اسبدوانیها، شهرها، طبقات مختلف مردم، رجال و خود شاه بود. او از جمله علاقهمندان به گرفتن عکس سلفی بود و ذوق خاصی داشت که هم سوژه و هم عکاس خودش باشد.
نمونهای از سلفی ناصرالدین شاه
یکی از این سلفیها مربوط به سال ۱۲۸۲ ه.ق است که نسخهای از آن در آلبوم خانه کاخ گلستان نگهداری میشود. ناصرالدین شاه در پشت عکس نوشته است: «این عکس خودم را خودم در اندرون انداختهام.» این عکس نمونهای بارز از علاقه و پیشتازی شاه قاجار در زمینه عکاسی و ثبت تصویر خود است.
علاقه ناصرالدین شاه به هنر عکاسی، او را به یکی از نخستین عکاسان تاریخ ایران تبدیل کرده و نقش مهمی در ثبت تصویری وقایع و افراد در دوره قاجار ایفا کرده است.
برای دیدن تصاویر بیشتر از تاریخ عکاسی ایران و سلفیهای شاه، به آماج مراجعه کنید.
