به نقل از آماج، یک مطالعه ۸ ساله در فنلاند نشان داده است کودکانی که در دوران رشد زمان بیشتری را صرف استفاده از صفحهنمایشها کردهاند، در دوره نوجوانی عملکرد شناختی بهتری از خود نشان دادهاند؛ یافتهای که برخی باورهای رایج درباره تأثیر منفی استفاده از نمایشگرها را به چالش میکشد.
پژوهشگران دانشگاه یووسکوله فنلاند تأکید کردهاند که نباید زمان استفاده از صفحهنمایش را بهطور کامل مضر دانست، بلکه مهم است کودکان چگونه از این ابزارها استفاده میکنند. به گفته محققان، فعالیتهایی که باعث یادگیری، خلاقیت، حل مسئله و تفکر فعال میشوند، میتوانند نقش مهمی در رشد شناختی داشته باشند.
نوع استفاده از صفحهنمایش اهمیت بیشتری از مدت زمان آن دارد
این پژوهش با بررسی ارتباط میان فعالیت بدنی، رفتارهای کمتحرک و زمان استفاده از صفحهنمایش از دوران کودکی تا نوجوانی انجام شد. نتایج نشان داد افزایش زمان استفاده از صفحهنمایش در سالهای کودکی با پردازش شناختی بهتر در دوران نوجوانی ارتباط داشته است.
پتری یالانکو، پژوهشگر دکتری دانشگاه یووسکوله، گفت: «یافتهها نشان میدهد که زمان استفاده از صفحهنمایش میتواند از پردازش شناختی کودکان و نوجوانان حمایت کند. نکته اساسی احتمالاً این است که آنها در زمان استفاده از صفحهنمایش چه کاری انجام میدهند. معلمان و والدین باید کودکان را تشویق کنند تا از دستگاهها و صفحهنمایشها به شیوههایی استفاده کنند که تفکر فعال، حل مسئله، خلاقیت و یادگیری را تقویت کند.»
محققان معتقدند فعالیتهای دیجیتالی آموزشی، بازیهای فکری، برنامههای خلاقانه و ابزارهایی که نیازمند مشارکت ذهنی هستند، ممکن است دلیل ارتباط مشاهدهشده میان زمان صفحهنمایش و عملکرد شناختی باشند.
ارتباط فعالیت بدنی با عملکرد شناختی پیچیده است
نتایج این مطالعه نشان داد رابطه میان فعالیت بدنی و تواناییهای شناختی ساده نیست و به عواملی مانند جنسیت، نوع فعالیت و روش اندازهگیری آن بستگی دارد.
در دختران، میزان بیشتر فعالیت بدنی با شدت سبک از دوران کودکی با حافظه کاری بهتر در نوجوانی ارتباط داشت. در پسران نیز مشارکت بیشتر در فعالیتهای بدنی هدایتشده از کودکی تا نوجوانی با عملکرد بهتر حافظه کاری همراه بود.
پژوهشگران همچنین الگویی غیرمنتظره درباره فعالیتهای ورزشی بدون نظارت مشاهده کردند؛ بهطوری که میزان کمتر فعالیت بدنی خوداظهاریشده در این بخش با پردازش شناختی بهتر در نوجوانی همراه بود.
در مقابل، فعالیت بدنی و زمان کمتحرکی که با استفاده از ابزارهای اندازهگیری ضربان قلب و حرکت ثبت شده بود، ارتباط مشخصی با عملکرد شناختی نشان نداد. محققان احتمال میدهند این ابزارها تنها میزان حرکت و فعالیت فیزیولوژیک را ثبت میکنند و نمیتوانند نوع دقیق فعالیت فرد را مشخص کنند.
این پژوهش رابطه علت و معلولی را ثابت نمیکند
پژوهشگران تأکید کردهاند که نتایج این مطالعه تنها نشاندهنده ارتباط میان عوامل مختلف است و ثابت نمیکند که زمان استفاده از صفحهنمایش یا نوع خاصی از فعالیت بدنی مستقیماً باعث تغییر در عملکرد شناختی شده است.
یالانکو در این باره گفت: «با این حال، ما به مطالعات مداخلهای بیشتری برای یافتن روابط علت و معلولی و تفاوتهای جنسیتی در این زمینه نیاز داریم. همچنین بررسی دقیقتر تأثیر شدت فعالیت بدنی بر تغییرات شناختی اهمیت دارد.»
این تحقیق بخشی از مطالعه هشتساله PANIC درباره فعالیت بدنی و تغذیه کودکان بوده است. در تحلیل فعلی، ۱۲۴ دختر و ۱۳۶ پسر با میانگین سنی ۱۵.۸ سال شرکت داشتند. پژوهشگران فعالیت بدنی و رفتارهای کمتحرک را با پرسشنامه و ابزارهای ترکیبی سنجش ضربان قلب و حرکت بررسی کردند و یادگیری، توجه و حافظه کاری را با آزمونهای شناختی CogState ارزیابی کردند.
برای پیگیری تازهترین اخبار علمی و پژوهشهای روز دنیا، به آماج مراجعه کنید.
