به نقل از آماج، «جنسن هوانگ»، مدیرعامل انویدیا، معتقد است گسترش هوش مصنوعی در آموزش باعث شده برخی مهارتهای پایه مانند محاسبات ذهنی، جدول ضرب و انجام محاسبات دستی کمتر مورد استفاده قرار بگیرند؛ بااینحال، او این تغییر را لزوماً تهدیدی برای تواناییهای شناختی انسان نمیداند.
هوانگ در گفتوگویی مفصل درباره آینده آموزش و نقش هوش مصنوعی، کاهش تسلط نسل جدید بر برخی مهارتهای سنتی ریاضی را بخشی از روند تحول فناوری دانست. از نگاه او، وقتی ماشینها انجام بخشی از محاسبات و وظایف ساده را برعهده میگیرند، انسان میتواند بیشتر بر مهارتهایی مانند حل مسئله، تفکر در سطح کلان و درک سیستمهای پیچیده تمرکز کند.
در این گفتوگو به پژوهشی درباره حدود ۲۶ هزار دانشآموز پایه هفتم تا دوازدهم در چین نیز اشاره شد. بر اساس دادههای مطرحشده، استفاده از ابزارهای هوش مصنوعی نمرات تکالیف را تا ۱۸ درصد افزایش داده و زمان انجام وظایف را حدود ۳۰ درصد کاهش داده است؛ اما در مقابل، طی شش ماه نمرات آزمونهای ماهانه تا ۲۰ درصد کاهش داشته و نمرات برخی آزمونهای ورودی مهم نیز در یک بازه دوساله با افت ۱۸ تا ۲۴ درصدی همراه بوده است.
این نتایج در متن گفتوگو بهعنوان نشانهای از احتمال کاهش ماندگاری دانش و مهارتهای فردی در صورت اتکای بیش از حد به ابزارهای خودکار مطرح شدهاند. بااینحال، چنین دادههایی بهتنهایی به معنای آن نیستند که هوش مصنوعی بهطور قطعی علت کاهش مهارتهای ریاضی دانشآموزان بوده است.
هوانگ: جدول ضرب و محاسبات پایه در حال فراموشی هستند
هوانگ با اشاره به تغییراتی که در مهارتهای محاسباتی نسل جدید مشاهده میکند، گفت:
«اگر امروز از کودکی بخواهید یک تقسیم طولانی انجام دهد، متوجه چالش خواهید شد. جدول ضرب در حال فراموشی است و مواردی چون محاسبه جذر نیز وضعیت مشابهی دارند. واقعیت این است که ریاضیات پایه دارد فراموش میشود.»
با وجود این، مدیرعامل انویدیا معتقد است کاهش استفاده از برخی مهارتهای محاسباتی لزوماً به معنای کاهش توانایی فکری انسان نیست. از دیدگاه او، بسیاری از مهارتهایی که زمانی ضروری بودند، با ظهور ابزارهای جدید به ماشینها سپرده شدهاند و در مقابل، مهارتهای تازهای اهمیت پیدا کردهاند.
از ماشینحساب تا هوش مصنوعی؛ تغییر مهارتهای مورد نیاز
هوانگ برای توضیح دیدگاه خود به تغییرات نظام آموزشی در دهههای گذشته اشاره کرده است. به گفته او، زمانی استفاده از ماشینحساب در مدارس محدود یا ممنوع بود، اما امروزه رایانه به بخش جداییناپذیر آموزش و کار تبدیل شده و مهارتهایی مانند برنامهنویسی نیز اهمیت بیشتری پیدا کردهاند.
او معتقد است مرحله بعدی این تحول، تعامل مستقیم انسان با سیستمهای هوش مصنوعی و «ایجنتهای هوشمند» خواهد بود؛ سیستمهایی که میتوانند بخشی از وظایف محاسباتی و اجرایی را بهصورت خودکار انجام دهند.
از این منظر، انسان الزاماً قرار نیست تمام جزئیات فنی یک سیستم را مانند گذشته بهصورت دستی انجام دهد. برای نمونه، مهندسان امروزی معمولاً نیازی ندارند عملکرد تکتک ترانزیستورهای یک پردازنده را محاسبه یا طراحی کنند، بلکه بیشتر بر معماری و نحوه عملکرد سامانههای پیچیده تمرکز دارند.
«متفکر سیستمی»؛ مهارتی که ممکن است اهمیت بیشتری پیدا کند
هوانگ این تغییر را حرکتی به سمت پررنگتر شدن نقش «متفکران سیستمی» میداند؛ افرادی که بهجای تمرکز صرف بر محاسبات و جزئیات سطح پایین، میتوانند ارتباط میان بخشهای مختلف یک مسئله یا سامانه را درک کنند و درباره ساختار کلی آن تصمیم بگیرند.
البته این دیدگاه به معنای بیاهمیت شدن کامل ریاضیات پایه نیست. مهارتهای محاسباتی همچنان میتوانند در یادگیری مفاهیم ریاضی، ارزیابی نتایج و تشخیص خطاهای محاسباتی نقش داشته باشند. مسئله اصلی این است که با گسترش هوش مصنوعی، باید مشخص شود کدام مهارتها همچنان باید بهصورت مستقیم آموزش داده شوند و کدام وظایف را میتوان با اتکا به ابزارهای جدید انجام داد.
در نهایت، سخنان هوانگ بخشی از بحث گستردهتر درباره آینده آموزش در عصر هوش مصنوعی است؛ بحثی که در آن، پرسش اصلی فقط جایگزینی محاسبات دستی با ماشین نیست، بلکه تعیین تعادل میان دانش پایه، مهارتهای فردی و توانایی کار با ابزارهای هوشمند است.
برای مطالعه تازهترین اخبار فناوری، هوش مصنوعی و تحولات دنیای دیجیتال، به آماج مراجعه کنید.