به نقل از آماج، نتایج یک پژوهش گسترده از دانشگاه هاروارد نشان میدهد محدود کردن استفاده از گوشیهای هوشمند در مدارس میتواند به بهبود عملکرد تحصیلی دانشآموزان کمک کند. این مطالعه که اطلاعات ۳٫۳ میلیون دانشآموز را بررسی کرده، نشان میدهد ممنوعیت استفاده از تلفن همراه در ساعات مدرسه با پیشرفت قابلتوجه در مهارتهای تحصیلی همراه است.
بررسی عملکرد ۳٫۳ میلیون دانشآموز در ۴۹ ایالت آمریکا
پژوهشگران مرکز تحقیقات سیاستگذاری آموزشی دانشگاه هاروارد، عملکرد تحصیلی دانشآموزان پایه سوم تا دهم را در بیش از ۴۶۰۰ مدرسه و ۴۹ ایالت آمریکا بررسی کردند. این مطالعه پنج سال تحصیلی، از سال ۲۰۲۱ تا ۲۰۲۶، را در بر میگیرد و از جامعترین بررسیها درباره تأثیر محدودیت استفاده از گوشی در مدارس به شمار میرود.
در این پژوهش، نتایج آزمونهای سنجش پیشرفت تحصیلی دانشآموزان مدارسی که استفاده از گوشیهای هوشمند را ممنوع کرده بودند، با عملکرد دانشآموزان مدارسی مقایسه شد که همچنان اجازه استفاده از تلفن همراه را میدادند.
ممنوعیت گوشی معادل جبران یک تا دو هفته یادگیری
یافتهها نشان داد دانشآموزانی که ملزم بودند گوشیهای خود را در محفظههای قفلشونده قرار دهند، از همان نخستین سال اجرای محدودیت پیشرفت تحصیلی محسوسی را تجربه کردند. این بهبود در سالهای بعد نیز ادامه یافت.
برآورد پژوهشگران نشان میدهد محدودیت استفاده از گوشیهای هوشمند در مدارس، از نظر میزان پیشرفت تحصیلی، معادل جبران یک تا دو هفته یادگیری ازدسترفته در هر سال تحصیلی است.
این اثر مثبت تنها به گروه خاصی از دانشآموزان محدود نبود. پژوهشگران تفاوت معناداری میان مقاطع تحصیلی مختلف مشاهده نکردند. همچنین وضعیت اقتصادی مدارس و سطح عملکرد تحصیلی دانشآموزان پیش از اجرای ممنوعیت، تأثیر چشمگیری بر نتایج نداشتند.
خواندن و ریاضی بیشترین تأثیر را پذیرفتند
بر اساس نتایج مطالعه، بیشترین آثار مثبت محدودیت استفاده از گوشی در مهارتهای خواندن و ریاضی مشاهده شد. دانشآموزانی که در طول ساعات مدرسه به تلفن همراه دسترسی نداشتند، در مقایسه با سایر دانشآموزان کمتر با افت مهارت خواندن مواجه شدند.
پژوهشگران همچنین شواهد اولیهای به دست آوردند که نشان میدهد ممنوعیت کامل استفاده از گوشی، از آغاز تا پایان روز مدرسه، ممکن است نتایج بهتری نسبت به محدودیتهای جزئی داشته باشد. با این حال، بخشی از پیشرفت مشاهدهشده میتواند به عواملی مربوط باشد که پیش از اجرای ممنوعیت نیز در این مدارس وجود داشتهاند.
اجرای سختگیرانهتر قوانین چه تأثیری دارد؟
نحوه اجرای مقررات مربوط به تلفن همراه در مدارس مختلف یکسان نیست و میزان پایبندی دانشآموزان به این قوانین نیز تفاوت دارد. یافتههای پژوهش نشان میدهد محدودیتهای سختگیرانهتر در مجموع با نتایج تحصیلی بهتری همراه هستند؛ هرچند حتی مقررات سادهتر نیز با بهبود نسبی عملکرد دانشآموزان ارتباط داشتهاند.
این موضوع نشان میدهد صرف اعلام ممنوعیت کافی نیست و شیوه اجرای مقررات، میزان نظارت و پایبندی به آنها نیز میتواند در دستیابی به نتایج بهتر نقش داشته باشد.
تأثیر ممنوعیت گوشی بر سلامت روان هنوز مشخص نیست
با وجود نتایج امیدوارکننده در زمینه پیشرفت تحصیلی، هنوز نمیتوان درباره تأثیر ممنوعیت گوشی بر سایر جنبههای زندگی دانشآموزان نتیجهگیری قطعی کرد. پژوهشگران هاروارد پیشنهاد کردهاند مدارس در بررسیهای آینده، علاوه بر عملکرد درسی، شاخصهایی مانند میزان مشارکت دانشآموزان در فعالیتهای فوقبرنامه و وضعیت اضطراب و افسردگی آنها را نیز ارزیابی کنند.
چنین بررسیهایی میتواند روشن کند که آیا کاهش دسترسی به گوشیهای هوشمند در مدرسه، علاوه بر بهبود یادگیری، به تقویت تعاملات اجتماعی و ارتقای سلامت روان کودکان و نوجوانان نیز کمک میکند یا پیامدهای دیگری به همراه دارد.
نتایج پژوهش هاروارد چه پیامی برای مدارس دارد؟
این مطالعه نشان میدهد مدیریت استفاده از تلفن همراه در محیط آموزشی میتواند یکی از عوامل مؤثر بر کیفیت یادگیری باشد. با این حال، برای ارزیابی کامل پیامدهای ممنوعیت گوشی، لازم است آثار آن بر جنبههای تحصیلی، اجتماعی و روانی دانشآموزان بهصورت همزمان بررسی شود.
گزارش این پژوهش در وبسایت مرکز تحقیقات سیاستگذاری آموزشی دانشگاه هاروارد منتشر شده است.
برای مطالعه تازهترین اخبار و مطالب بیشتر به آماج مراجعه کنید.
“`




