به گزارش آماج، بسیاری از افراد شیر و تخم‌مرغ را در محفظه‌های مخصوص روی درِ یخچال قرار می‌دهند؛ اما برخلاف تصور رایج، این قسمت لزوماً بهترین محل برای نگهداری این مواد غذایی نیست. نوسان دما هنگام باز و بسته شدن درِ یخچال می‌تواند شرایط نگهداری مواد غذایی فاسدشدنی را تحت تأثیر قرار دهد. به همین دلیل، کارشناسان ایمنی مواد غذایی توصیه می‌کنند شیر پاستوریزه و تخم‌مرغ در طبقه‌های داخلی یخچال نگهداری شوند.
چرا درِ یخچال جای مناسبی برای نگهداری شیر نیست؟
هر بار که درِ یخچال باز می‌شود، هوای گرم‌تر محیط با هوای سرد داخل دستگاه تبادل می‌کند. مواد غذایی قرارگرفته روی در، بیش از مواد موجود در طبقه‌های داخلی در معرض این تغییرات قرار می‌گیرند.
پس از بسته شدن در، سیستم سرمایشی برای بازگرداندن دمای یخچال به محدوده تنظیم‌شده فعالیت می‌کند. این چرخه در طول روز بارها تکرار می‌شود و ممکن است باعث نوسان بیشتر دمای مواد غذایی داخل محفظه در شود.
اهمیت این موضوع برای شیر پاستوریزه بیشتر است؛ زیرا سرمای یخچال می‌تواند سرعت رشد بسیاری از میکروارگانیسم‌های عامل فساد و بیماری را کاهش دهد، اما آن‌ها را لزوماً از بین نمی‌برد. بنابراین، نگهداری شیر در محیطی با دمای پایین‌تر و پایدارتر، انتخاب مطمئن‌تری است.
البته قرار گرفتن شیر روی درِ یخچال به این معنی نیست که حتماً خراب می‌شود؛ مسئله اصلی، افزایش احتمال مواجهه با نوسان دما و کاهش کیفیت شرایط نگهداری است.
چرا تخم‌مرغ نباید در محفظه مخصوص روی در باشد؟
بسیاری از یخچال‌ها محفظه‌ای مخصوص تخم‌مرغ دارند که معمولاً روی در قرار گرفته است. با این حال، وجود این محفظه به‌تنهایی به معنای مناسب بودن آن برای نگهداری طولانی‌مدت تخم‌مرغ نیست.
توصیه‌های ایمنی مواد غذایی بر نگهداری تخم‌مرغ در بسته‌بندی اصلی و داخل طبقه‌های یخچال تأکید دارند. بسته‌بندی اصلی به محافظت از تخم‌مرغ کمک می‌کند و احتمال آسیب دیدن پوسته هنگام جابه‌جایی را کاهش می‌دهد.
تخم‌مرغ از مواد غذایی مرتبط با خطر آلودگی به باکتری سالمونلا است؛ به همین دلیل، رعایت دمای مناسب و جلوگیری از تغییرات مکرر دما اهمیت دارد. تخم‌مرغ‌هایی که در زنجیره توزیع سرد نگهداری شده‌اند، بهتر است پس از خرید نیز سرد باقی بمانند.
در نتیجه، بهتر است تخم‌مرغ‌ها را داخل کارتن اصلی خود، روی یکی از طبقه‌های داخلی یخچال و دور از مواد غذایی خامی که احتمال نشت مایعات دارند، قرار دهید.
بهترین محل نگهداری شیر و تخم‌مرغ در یخچال کجاست؟
طبقه‌های داخلی یخچال معمولاً برای نگهداری شیر پاستوریزه و تخم‌مرغ مناسب‌تر هستند؛ زیرا کمتر از محفظه در تحت تأثیر تغییرات دمای محیط قرار می‌گیرند.
- شیر پاستوریزه: آن را روی یکی از طبقه‌های داخلی قرار دهید و از چسباندن بسته به دیواره یا خروجی هوای سرد خودداری کنید؛ زیرا در برخی مدل‌ها احتمال یخ‌زدگی موضعی وجود دارد.
- تخم‌مرغ: آن را در بسته‌بندی اصلی و روی یکی از طبقه‌های داخلی نگهداری کنید.
- مواد غذایی خام: تخم‌مرغ و سایر مواد غذایی را طوری بچینید که در صورت نشت مایعات، خطر آلودگی متقاطع کاهش پیدا کند.
توجه داشته باشید که سردترین نقطه یخچال در همه مدل‌ها یکسان نیست. طراحی دستگاه، محل خروجی‌های هوای سرد و نحوه گردش هوا می‌توانند بر توزیع دما تأثیر بگذارند. بنابراین، راهنمای سازنده و اندازه‌گیری واقعی دما معیارهای دقیق‌تری برای تعیین محل مناسب نگهداری مواد غذایی هستند.
پس درِ یخچال برای نگهداری چه موادی مناسب است؟
قفسه‌های روی در به دلیل دسترسی آسان، برای برخی چاشنی‌ها و محصولاتی مناسب هستند که حساسیت کمتری به نوسان دما دارند. سس کچاپ، خردل، ترشیجات و بعضی چاشنی‌های صنعتی از نمونه‌های رایج این گروه هستند.
با این حال، همه سس‌ها و چاشنی‌ها شرایط نگهداری یکسانی ندارند. سس‌های خانگی، محصولات حاوی لبنیات یا تخم‌مرغ و موادی که روی بسته‌بندی آن‌ها دستور نگهداری خاصی درج شده است، ممکن است به سرمایش پایدارتر نیاز داشته باشند.
در چنین مواردی، دستورالعمل درج‌شده روی بسته‌بندی محصول باید در اولویت قرار بگیرد.
دمای مناسب یخچال چند درجه است؟
بر اساس توصیه سازمان غذا و داروی آمریکا، دمای یخچال باید روی ۴ درجه سانتی‌گراد یا کمتر حفظ شود. دمای توصیه‌شده برای فریزر نیز منفی ۱۸ درجه سانتی‌گراد است.
با این حال، عدد نمایش‌داده‌شده روی صفحه یخچال لزوماً نشان‌دهنده دمای واقعی تمام بخش‌های دستگاه نیست. باز و بسته شدن مکرر در، چیدمان نامناسب مواد غذایی و اختلال در گردش هوا می‌توانند باعث ایجاد تفاوت دما در بخش‌های مختلف شوند.
استفاده از دماسنج مخصوص یخچال به بررسی دمای واقعی کمک می‌کند. همچنین بهتر است فضای داخلی دستگاه بیش از اندازه پر نشود تا هوای سرد بتواند میان مواد غذایی گردش کند.
آیا شیرهای استریل و فرادما هم باید در یخچال باشند؟
میان شیر پاستوریزه و شیر استریل یا فرادما (UHT) تفاوت وجود دارد. بسیاری از شیرهای فرادما که در بسته‌بندی ماندگار عرضه می‌شوند، تا پیش از باز شدن به نگهداری در یخچال نیاز ندارند؛ البته به شرط سالم بودن بسته‌بندی و رعایت شرایط درج‌شده روی محصول.
پس از باز شدن بسته، این شیرها نیز معمولاً باید در یخچال نگهداری شوند. بهتر است آن‌ها را روی یکی از طبقه‌های داخلی قرار دهید تا از نوسان مکرر دما دور بمانند.
نوع فرآوری، بسته‌بندی و دستورالعمل تولیدکننده تعیین می‌کنند که هر محصول به چه شرایط نگهداری نیاز دارد؛ بنابراین، نباید درباره تمام انواع شیر یک حکم یکسان صادر کرد.
جمع‌بندی؛ یک تغییر ساده برای نگهداری بهتر مواد غذایی
اگر شیر پاستوریزه و تخم‌مرغ را در محفظه‌های مخصوص روی درِ یخچال قرار می‌دهید، بهتر است آن‌ها را به طبقه‌های داخلی منتقل کنید و فضای در را به چاشنی‌ها و محصولاتی اختصاص دهید که با توجه به دستورالعمل نگهداری، برای این محل مناسب‌تر هستند.
این تغییر ساده ماندگاری مواد غذایی را برای مدت مشخصی تضمین نمی‌کند، اما با توصیه‌های ایمنی مواد غذایی سازگار است و به کاهش خطر ناشی از نگهداری نامناسب کمک می‌کند. در نهایت، برای مواد غذایی فاسدشدنی فقط سرد بودن محیط مهم نیست؛ پایداری دما نیز نقش مهمی در حفظ ایمنی و کیفیت آن‌ها دارد.
برای مطالعه مطالب بیشتر درباره خانه‌داری، نگهداری مواد غذایی و ترفندهای کاربردی زندگی روزمره، به آماج مراجعه کنید.
